ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ ҚУҒЫН-СҮРГІН САЯСАТЫНЫҢ ҚҰРАЛЫ РЕТІНДЕ САЙЛАУ ҚҰҚЫҒЫНАН АЙЫРУ

Аңдатпа

Мақала авторы саяси қуғын -сүргін құрбандары санаттарының аз зерттелген мәселелерінің бірі – сайлау құқықтарынан айырылған адамдар, т.б. сайлау құқығынан айырылған азаматтар. Ресми кеңестік тарихнамада сайлау құқығынан айыр у «қанаушы таптарды жою» ретінде, заманауи зерттеушілер дауыс беру құқығынан айырылғандарды (шын мәнінде азаматтық құқықтардан да айыру) одан әрі репрессиялық құрал ретінде деп қарастырады. Автор сайлау құқығынан айыру мәселесі бойынша , мемлекеттік (партиялық-кеңес) органдардың негізгі актілерін және оның Қазақ стандағы көріністерінің ерекшеліктерін талдап, сайлау құқығынан айырылғандарға қатысты заңнаманың қалыптасуы мен эволюциясын және оның 124 қолданылуының тәжірибесін зерттеді. Бұл жұмыстың әдіснамалық негізі тарихшылдық принциптері болып табылады. Тарихи -құқықтық талдау, тарихи-салыстырмалы талдау, логикалық талдау әдістері қолданылды. Зерттеудің нормативтік негізі ретінде Жаппай с аяси қуғын -сүргін құрбандарын толық ақтау жөніндегі мемлекеттік комиссияның мұрағаттық материалдары және Қазақстан Республикасы Орталық мемлекеттік мұрағатының материалдары пайдаланылды. Қуғын-сүргін қазақ қоғамының көптеген деңгейлеріне қатты әсер етті; ұлттың қаймағы іс жүзінде жойылып, қазақ көшпелілігінің экономикалық негізі жойылды. Бұл еңбекте бұрын жарияланбаған мұрағат материалдарын пайдалану , осы ма қаланың құндылығы ретінде қарастырылуы керек деп есептеймін.